Yapı , görev ve işlev bakımından farklılık gösteren birçok hücre nasıl oluyor da tek bir vücutta organize olabiliyorlar ? Elbette iletişim kurarak bunu başarıyorlar. Peki boyutları çok küçük olan bu hücrelerin birbirleri ile iletişimi nasıl gerçekleşiyor ?
Güney ve Doğu Afrikada yaşayan bir antilop türü olan İmpala , avcı çitayı gördüğünde vücudunda meydana gelen hızlı hücresel iletişimler sayesinde koşarak avcı çitadan kaçar . Savaş ya da Kaç süreci şu şekilde açıklanabilir. İmpala avcı çitayı gördüğünde beyin adrenal bezlerden kana Epinefrin (hormon) salınım sinyali gönderir. Kana karışan epinefrin kas hücresi üzerinde bulunan bir reseptöre (sinyali hücre içine taşıyan bir protein) bağlanır. Hücre içerisindeki aktarım molekülleri sinyali birbirlerine aktarır ve bir enzim aktive edilir. Hücre, dışarıdan gelen sinyale cevaben bir enzim aktive eder ve bu enzim glikojeni (şekerin depo formu) yıkarak glikoz (şekerin en küçük birimi) ortaya çıkartır. Bu sayede glikoz İmpala’nın bacak kaslarına güç sağlayarak daha hızlı kaçmasına yardımcı olur.
Örnekte de görüldüğü gibi hücreler kimyasal sinyaller oluşturarak haberleşirler. Bu haberleşmenin farklı tipleri bulunur.
Temas Yoluyla Haberleşme, birbirlerine komşu olan ve temas halinde bulunan hücreler arasında gerçekleşir. İki hücre arasında bağlantı noktaları bulunur. Bu bağlantılar birbirlerinin sitoplazmalarına açıldığı için sinyal iletimi çok hızlı gerçekleşir. Hem hayvan hem de bitki hücrelerinde bu bağlantılar bulunur. Hayvan hücrelerinde ayrıca hücre yüzeylerinde bulunan moleküllerin birbiriyle etkileşimi sayesinde de iletişim kurulur. Bunu bir anahtarın sadece bir kilidi açabilmesi şeklinde olan özgüllük olarak düşünebiliriz.
Parakrin Haberleşme, çok sayıda hücre çevresindeki bir hücre tarafından üretilip salınan sinyalleri aynı anda alabilir. Hayvanlardaki büyüme sinyali bu şekilde birçok hücre tarafından aynı anda alınıp cevap oluşturulur.
Sinaptik Haberleşme , sinir hücrelerinin kullandığı haberleşme şeklidir. Sinaps , bir sinir hücresinin diğer bir sinir hücresiyle ya da kas veya salgı bezleri gibi farklı hücrelerle olan bağlantı noktalarına denir. Nörotransmitter ise bir sinir hücresinin oluşturduğu kimyasal sinyaldir. Sinaptik haberleşmede bir sinir hücresi sinaps bölgesine nörotransmitter salarak diğer hücreyi uyarır ve sinyali iletir.
Endokrin (hormonal) Haberleşme ise hayvanlar ve bitkilerde uzak mesafelerde kullanılan haberleşme türüdür. Hormon adı verilen kimyasal haberciler kullanılır. Özelleşmiş endokrin hücreleri kana hormon salınımı yaparlar. Hormonlar kan dolaşımı sayesinde uzun mesafeleri kat ederek hedef hücrelere ulaşırlar. Hedef hücreler de hormonları tanır ve onlara karşı cevap oluşturarak iletişimi sağlarlar.